Lưu ý khi thiết kế website: 12 sai lầm thường gặp và cách tránh

Sai lầm tốn kém nhất khi thiết kế website thường nằm ở khâu chuẩn bị và quản lý dự án, không phải kỹ thuật: không rõ mục tiêu, chọn báo giá thấp nhất mà không so phạm vi, không giữ quyền tên miền và mã nguồn, để nội dung đến phút cuối, và bỏ mặc website sau bàn giao. Dưới đây là 12 sai lầm hay gặp, chia theo ba giai đoạn, kèm cách tránh.

Sai lầm trước khi làm website

1. Không rõ website dùng để làm gì

"Công ty cần có website" chưa phải mục tiêu. Website để nhận yêu cầu báo giá, bán hàng trực tuyến hay tuyển dụng sẽ cần cấu trúc, tính năng và chi phí rất khác nhau. Không rõ mục tiêu thì đơn vị làm web chỉ có thể làm một website "đủ trang", và bạn cũng không biết sau này website có hiệu quả hay không.

Cách tránh: chốt 1–2 mục tiêu đo được trước khi liên hệ đơn vị làm web, ví dụ số yêu cầu tư vấn mỗi tháng. Bài chuẩn bị gì trước khi thiết kế website hướng dẫn cách đặt mục tiêu và các thông tin cần chuẩn bị.

2. Chọn đơn vị chỉ vì báo giá thấp nhất

Hai báo giá cùng ghi "thiết kế website" có thể khác hẳn nhau về phạm vi: giao diện dùng chung hay thiết kế riêng, có bàn giao mã nguồn không, bảo hành bao lâu, đã gồm hosting và nội dung chưa. Giá thấp không phải vấn đề; vấn đề là những gì bị cắt khỏi phạm vi mà bạn chỉ phát hiện khi đã trả tiền.

Cách tránh: so báo giá theo từng hạng mục. Để có mốc tham khảo, Hozitech công khai ba gói: theo mẫu từ 5 triệu, độc quyền từ 15 triệu, chuyên sâu từ 40 triệu, kèm danh sách đã gồm và chưa gồm trong bảng giá thiết kế website.

3. Không giữ quyền sở hữu tên miền, hosting và mã nguồn

Đây là sai lầm gây hậu quả nặng nhất: tên miền đứng tên đơn vị làm web, tài khoản hosting do họ giữ, mã nguồn không được bàn giao. Khi hợp tác không còn suôn sẻ, doanh nghiệp có thể mất cả địa chỉ website đã dùng nhiều năm và buộc phải làm lại từ đầu.

Cách tránh: ghi vào hợp đồng rằng tên miền đứng tên doanh nghiệp, doanh nghiệp nhận tài khoản quản lý tên miền, hosting, trang quản trị và toàn bộ mã nguồn khi bàn giao.

4. Sao chép website đối thủ

Tham khảo website đối thủ là cần thiết, nhưng sao chép bố cục, hình ảnh và nội dung vừa có rủi ro bản quyền, vừa khiến bạn trông giống họ trong mắt khách. Nội dung trùng lặp cũng khó được Google ưu tiên hiển thị.

Cách tránh: ghi lại điều khách thích và chưa hài lòng ở website đối thủ, rồi làm tốt hơn bằng thông tin và hình ảnh của chính doanh nghiệp.

Sai lầm trong khi thiết kế

5. Thiết kế theo sở thích của chủ doanh nghiệp

Màu chủ thích, hiệu ứng chủ thấy đẹp, khẩu hiệu chủ tâm đắc chưa chắc giúp khách hiểu và tin. Website phục vụ khách hàng trước.

Cách tránh: liệt kê 10 câu khách hay hỏi trước khi mua và kiểm tra website có trả lời đủ không. Khi duyệt giao diện, hỏi "khách có tìm thấy giá và nút liên hệ trong vài giây không" thay vì "có đẹp không".

6. Để nội dung đến phút cuối

Giao diện xong, lập trình xong nhưng chưa có bài giới thiệu, ảnh sản phẩm, bảng giá: dự án dừng chờ hàng tuần, hoặc website ra mắt với chữ mẫu và ảnh kho. Lời khuyên cũ "nội dung càng ngắn càng tốt, gói trong một trang" cũng không còn phù hợp; khách cần đủ thông tin để quyết định, miễn là trình bày dễ đọc.

Cách tránh: chuẩn bị nội dung ngay từ bước lập sơ đồ website, giao một người phụ trách, gửi theo từng trang đã duyệt.

7. Chỉ duyệt trên máy tính

Nhiều chủ doanh nghiệp duyệt website trên màn hình lớn ở văn phòng, trong khi khách của họ xem bằng điện thoại. Bảng giá tràn ngang, nút gọi bị che, chữ quá nhỏ chỉ lộ ra khi đã ra mắt.

Cách tránh: duyệt mọi bản giao diện và bản chạy thử trên điện thoại trước, sau đó mới xem trên máy tính.

8. Nhồi hiệu ứng, ảnh nặng và tính năng chưa cần

Slider nhiều ảnh lớn, video tự chạy, hiệu ứng chuyển động liên tục, hàng chục plugin làm website chậm và khó bảo trì. Tính năng "để sau này dùng" làm tăng chi phí ngay bây giờ.

Cách tránh: bắt đầu với những gì phục vụ mục tiêu, nén ảnh trước khi đăng, thêm tính năng khi thực sự cần. Ngưỡng tốc độ và các yêu cầu kỹ thuật cụ thể có ở bài tiêu chuẩn kỹ thuật khi nghiệm thu website.

9. Thiếu đường liên hệ rõ ràng

Số điện thoại chỉ nằm ở chân trang, form hỏi quá nhiều thông tin, không có nút nhắn Zalo: khách muốn hỏi cũng ngại. Một lỗi hay gặp khác là form gửi về email không ai đọc.

Cách tránh: nút gọi và nhắn tin cố định trên điện thoại, form ngắn, tự gửi thử và kiểm tra người nhận trước khi ra mắt.

Sai lầm sau khi bàn giao

10. Không đo lường

Không gắn Google Search Console, không có công cụ đo lượt truy cập và lượt liên hệ thì không biết website đang mang lại bao nhiêu khách, trang nào hiệu quả, trang nào cần sửa.

Cách tránh: yêu cầu cài Search Console, công cụ phân tích truy cập và đo các hành động chính (gửi form, bấm gọi, bấm Zalo) ngay khi bàn giao.

11. Bỏ mặc website

Phần mềm và plugin không được cập nhật dễ bị tấn công; không sao lưu thì một sự cố có thể mất toàn bộ dữ liệu; thông tin cũ làm khách nghi doanh nghiệp không còn hoạt động. Tên miền quên gia hạn còn có thể bị người khác đăng ký mất.

Cách tránh: giao một người phụ trách, đặt lịch cập nhật, kiểm tra sao lưu, ghi nhớ ngày hết hạn tên miền và hosting. Nếu không có nhân sự, cân nhắc dịch vụ chăm sóc website.

12. Nghĩ website xong là tự có khách

Website mới chưa có lượt truy cập nào. Khách chỉ đến khi website được tìm thấy trên Google, được chia sẻ trên mạng xã hội hoặc nhận khách từ quảng cáo.

Cách tránh: làm SEO kỹ thuật đúng từ đầu, có kế hoạch nội dung trả lời câu hỏi của khách và tận dụng các kênh sẵn có để dẫn khách về. Những gì một website cần có để dễ lên Google được trình bày ở trang thiết kế website chuẩn SEO.

Kinh nghiệm từ Hozitech

Hozitech xây quy trình 5 bước (phân tích, thiết kế, phát triển, kiểm thử, bàn giao) để chặn các sai lầm trên từ sớm: mục tiêu và phạm vi được chốt ở bước phân tích, khách duyệt giao diện và bản chạy thử ở từng giai đoạn, kiểm thử trên nhiều thiết bị trước khi bàn giao. Mọi gói đều bàn giao mã nguồn, có hướng dẫn quản trị và bảo hành trọn đời; gói theo mẫu sao lưu hàng tuần, gói độc quyền và chuyên sâu sao lưu hàng ngày.

Nếu bạn sắp làm website hoặc muốn làm lại website cũ mà không lặp lại những sai lầm này, hãy xem cách Hozitech triển khai tại trang dịch vụ thiết kế website trọn gói và gửi yêu cầu để được tư vấn phương án phù hợp.